Al marchè d Castèl Sän Pîr

Clicca sulla freccia per ascoltare la zirudella

A girêr tótt quänt al månnd,
cum l é lèrg e cum l è tånnd,
u s pôl vàdder di bî quî,
che i pinsîr i métten vî,
ma mé cradd che inción paaiṡ,
né d Amêrica, né inglaiṡ,
fêva vàdder acsé un bèl quèl
cum al gnêva qué a Castèl
ògni stmèna lé par lé,
al marchè dal lunedé.
Una fîla ed sumarén
i trutêven piän pianén
t la prémm’âria dla matéina
par la rîva dla Scurghéina.
Se par chèṡ al prémm sumâr
s inciudêva al sû dåu ṡbâr
par tirêr un pôc al fiê
o par fèr una caghê,
l îra un quèl da fèr spavänt:
dal biaståmm ch’al piêv’ i sänt,
dal stanghè żå pr agli uràcc’,
dal pidè t al cagiaràtt....
Tótt’la fîla la s farmêva
e pió d un’ èṡna la zighêva,
fén che quall dla prémma fîla
vêva fât la cagadîna.
Per la strè ciamè dal Còz,
cun i câr e cun al bròz,
i maichétt ftî dala fèsta
e i capî piantè int la tèsta
tgnêven strécc al fagutén,
duv i avevên i sû quatrén,
par cunprès un bèl vidèl,
una vâca od un purzèl.
E da Pûż e żå da Liän,
da Gajèna e Vidariän,
da Sâs Naigher, dal Pradèl,
Tuscanèla e Tunbarèl
chi và a pî o in biziclatta,
chi và in mâchina o in caratta,
chi, cunpâgn’ch’al fóss na fôla,
u s fà purtèr int na cariôla,
pr arivêr pió puntuèl
al marchè ch’u s fà a Castèl.
Sått’al Câser dla grän pôrta
una dòna cme una môrta
la stindêva i sû pî drétt,
la cazêva socuänt gnécc:
un umâz al tgnêva in män
una scâtla ed cocapän
e faṡänd sî, sèt unziån
cun cla ròba ed un strufiån
u la fêva acsé guarîr
dai dulûr e dai pinsîr:
e pò al gêva che cl ónt là
u l cunprêva in Canadà.
Tótt alåura i fêvn al bòt
par cunprèren un buslòt.
Un barbån, lé da un baréll,
cun di vîrs e cun di stréll,
dêva vî al rimêdi natt
par guarîr änc dal zingiàtt.
In cal mänter un bel rudèl
u s avdêva vêrs al ṡbdèl
dóvv che ón, cun na chitâra,
e raiänd cme na sumâra
al cuntêva d un fatâz,
capitê a un bèl ragâz,
che pr amåur d na ragazèla
u s cavé fén na budèla:
òmn e dòn i an gnêven vî,
ch’i zighêven cme vidî.
E Biavâti, l umarén,
sänpr in pî, såura un tavlén,
ch’al scurêva par sî åur
cun la våuṡ da profesåur,
par insgnêr cum as pôl fèr
a canpèr sänza magnèr
o par sfèrs la bèrba al bûr,
sänza ṡbrèg e di dulûr!
So e zå par la vî d mèż
l îra un quèl, un pió fât ṡmèż
ed banchétt, ed banchitén,
asaltè dai cuntadén.
U s truvêva un pôc ed tótt:
fén la cåddga dal parsótt.
Regalata ai sû cliént
dêva vî tótt quänt par gnént.
Ón tirêva pr âria i piât,
i bichîr, al tâz e al pgnât
par fer vàdder e cunstatèr
ch’i batêven fén al fèr.
pò na móccia ed ragazû,
ch’i scapêven vî dai sû
par der drî a cl umarén,
ch’tgnêva in män i balunzén.
Cén e gränd, e gûb e guêrz,
i sugnêven a ûc’ avêrt.
Un udåur pr agl’ ustarî
ed castrè, ed bón turtî
fêva vgnîr la vójja mâta
ed ciapèr una vigliâca
ed cal bâl che par sî dé
l îra sänper al lunedé.
Qué a finéss, mî bôna żänt...
A m amåll cunpâgna l vänt
dai mazlèr dal mî marchè
a zarchèr un pô ed castrè,
un pzulén ed brazadèla...
Tócc e dâi la zirudèla.

(di A. Cappelletti 1946 )